CZAT
ON-LINE

Jak właściwie dopasować buty narciarskie ?

Buty są jednym z najważniejszych elementów twojego sprzętu narciarskiego i dlatego warto poświęcić trochę energii i czasu na wybranie i dopasowanie buta. Buty narciarskie przenoszą ruchy ciała na narty więc ich precyzyjne dopasowanie jest ważne dla odpowiedniej kontroli i wydajności jazdy. Skorupy butów narciarskich są zrobione z twardego plastiku co może powodować niedogodności pomiędzy kształtem buta a kształtem stopy. Najważniejszym krokiem w dobrym dopasowaniu butów jest odnalezienie odpowiedniego kształtu i rozmiaru buta w którym będziesz się czuł komfortowo bez utraty wydajności.

Stopy każdego z nas są wyjątkowe i niezależnie co mówią specjaliści od pomiarów ciała, nie ma jednego sposobu na dopasowanie buta. Rozmiar, kształt i flex (czyli Twardość) twojego idealnego buta będzie się różnić ze względu na poziom twoich umiejętności, aspiracje, wzrost i wage, ilość czasu spędzanego na stoku i inne czynniki. Ze względu na ich konstrukcję i przeznaczenie buty narciarskie nigdy nie będą tak wygodne jak buty w których chodzimy na co dzień i nie powinniśmy ich mierzyć w ten sam sposób. Należy pamiętać że pianka używana jako wypełnienie buta ulega z czasem kompresji, więc początkowo bardzo dopasowany but stanie się luźniejszy po kilku dniach jazdy na nartach.



Oto kilka rzeczy które należy wziąć pod uwagę przy wyborze butów narciarskich.

  • Typ narciarza
  • Rozmiar
  • Szerokość
  • Flex(twardość)
  • Kształt mankietu
  • Cechy

Ski boot


Typ Narciarza

Zacznijmy od znalezienia pola w poniższej tabeli które opisuje twój typ narciarza. Tabela pomoże nam określić o jakiej twardości butów szukać. Typy narciarzy zostały przydzielone bazując na umiejętnościach narciarskich.

Jak dobrać buty narciarskie


Początkujący – Średnio zaawansowany

Jeździsz głównie po zielonych i niebieskich stokach, generalnie preferujesz jazdę po przygotowanym terenie. Szlifujesz jeszcze technikę jazdy ale robisz regularne postępy. Najlepszym rozwiązaniem dla Początkujących / Średnio zaawansowanych jest but miękki do średnio miękkiego w którym będziesz się czuł komfortowo przez cały dzień.


poczatkujacy

Średnio zaawansowany – Zaawansowany

Czerpiesz przyjemność z jazdy różną prędkością i w różnych warunkach wliczając w to strome stoki. Twoje buty muszą zapewniać precyzyjne sterowanie i kontrolę nad nartami. Jeździsz na niebieskich i czasami czarnych trasach, czujesz się pewnie na przygotowanych stokach i nie boisz się spróbować wycieczek poza trasą . Średnio zaawansowani i zaawansowani narciarze powinni szukać butów o średnim flexie który jest na tyle precyzyjny żeby umożliwiać pełną kontrolę w zróżnicowanych warunkach.


Sredniozaawansowany

Zaawansowany – Ekspert

Jeździsz pewnie na wszystkich trasach i we wszelkich możliwych warunkach. Potrafisz z łatwością zmieniać trasy i technikę jazdy dopasowując się do warunków śniegowych wliczając w to głęboki puch, lód i wyboje. Powinieneś szukać twardego bardzo precyzyjnego buta . Eksperci często specjalnie wybierają krótsze i węższe buty następnie pracując nad dopasowaniem z ekspertami na przykład wygrzewając wkładki butów na własnych stopach. Niektórzy zaawansowani narciarze preferujący freestyle wybierają znacznie miększe buty w porównaniu do ekspertów wolących tradycyjne narciarstwo.


Ekspert

Rozmiar

W mierzeniu butów narciarskich używa się skali zwanej Mondopoint. Rozmiar stopy mierzymy w centymetrach. Możesz określić swój rozmiar Mondopoint mierząc swoją stopę na kartce papieru zaznaczając długopisem końce. Należy pamiętać aby długopis trzymać pionowo w stosunku do stopy. Mierzymy od pięty do najdłuższego palca. Zaokrąglamy do najbliższego pół centymetra.

Podczas mierzenia butów narciarskich (i jazdy na nartach) zalecamy ubranie cienkich skarpet. Grubsze skarpetki mogą być cieplejsze jednak plastikowa skorupa i pianka zapewniają wystarczająco dużą izolacj,ę a grubość skarpetki pomiędzy twoją stopą a butem narciarskim pogarsza kontrolę nad nartami i ich reakcję. Podsumowując najlepsi narciarze noszą najcieńsze skarpetki.


Początkujący – Średnio zaawansowani narciarze powinni wybierać buty zgodnie z wyliczonym rozmiarem Mondopoint nawet jeżeli czujesz że są one trochę ciasne. Należy pamiętać że pianka znajdująca się w bucie ulega kompresji i po kilku zjazdach będziemy mieli więcej miejsca w butach.

Średnio zaawansowani - Zaawansowani powinni wybrać buty zgodne z rozmiarem Mondopoint lub nieco krótsze ale twardsze. Zwróć uwagę również na szerokość buta i wybierz takie które są dla Ciebie tak wygodne jak to tylko możliwe.

Narciarze zaawansowani i eksperci najczęściej wybierają buty nieco krótsze niż wynikało by to z ich rozmiaru Mondopoint żeby zyskać na precyzji i poprawić przenoszenie sił na narty. Buty dedykowane zaawansowanym narciarzom są przeważnie bardzo twarde. Zaniżanie rozmiaru butów może wymagać pomocy specjalistów żeby dopasować buty tak żeby jeżdżenie w nich było wystarczająco komfortowe.

Odpowiedni rozmiar

Niewielki nacisk na twoje najdłuższe palce kiedy but jest zapięty będzie oznaczał że but będzie w sam raz po kilku dniach użytkowania. Jeżeli wydaje Ci się że but jest za krótki spróbuj zapiąć górne klamry i zgiąć but – przesuń swoje kolano do przodu całym swoim ciężarem ciała . To zmusi twoją stopę do przesunięcia się w stronę tyłu buta i stworzy więcej przestrzeni w obszarze palców. Sprawdź dopasowanie wkładki poza skorupą buta żeby upewnić się że ucisk jest winą wkładki, nie skorupy którą można poszerzyć i dopasować w stacjonarnym sklepie narciarskim Sportpoint. Warto pamiętać że zazwyczaj możliwe jest powiększenie i poszerzenie lekko ciasnego buta jednak zmniejszenie zbyt luźnego buta jest praktycznie niemożliwe.

Dopasowanie skorupy

Popularna metoda mierzenia długości wnętrza buta nazywana jest „shell fit” i jest to świetny sposób żeby sprawdzić czy but jest właściwego rozmiaru. Wyciągamy wkładkę ze skorupy, następnie wkładamy stopę do skorupy i przesuwamy do przodu dopóki nasze najdłuższe palce nie dotkną skorupy. Następnie sprawdzamy odległość od pięty do tylnej powłoki skorupy – większość osób robi to za pomocą dłoni lub zmierzonego wcześniej kawałka drewna. Specjaliści od dopasowania butów często odnoszą się do pomiarów za pomocą „palców” , pomiar ten jest dość nieprecyzyjny ponieważ palce u każdego człowieka są unikalne jednak uśrednia się ten wymiar do 15 mm w przypadku mężczyzn. Używając tego standardu przestrzeń na „jeden palec” lub „półtorej palca” (15-22mm) pozostawiona pomiędzy piętą a butem to doskonale dopasowana skorupa buta narciarskiego. Jeżeli zmieścimy w skorupie więcej niż dwa palce buty są za duże , a poniżej jednego palca wchodzimy w obszar butów dla ekspertów.

Ważne: Producenci butów narciarskich nie produkują skorup w połowicznych rozmiarach. Oznacza to że but w rozmiarze 26.0 i 26.5 ma taką samą skorupę. Różnica pomiędzy tymi dwoma rozmiarami jest głównie w podszewce i grubości wkładki.

Szerokość

Długość buta nie jest jedyną możliwością dopasowania. Tak jak stopa każdy but narciarski ma swój unikalny kształt. Większość producentów butów narciarskich tworzy dwa lub trzy różne modele lub „szerokości” które pasują do określonych rodzajów stóp. Generalnie te szerokości możemy określać jako wąskie, średnie i szerokie. Bazują one na pomiarze przedniej części stopy mierzonej po lekkiej przekątnej między najbardziej wystającymi punktami kości przodostopia.

Buty wąskie – szerokość buta w strefie przodostopia wynosi 97-98 mm i są dość wąskie w obszarze śródstopia. Buty przeznaczone dla ludzi o wąskich u szczupłych stopach.

Buty standardowe – Buty mierzone w strefie przodostopia wynoszą ok 100mm +/- 1 mm. Te buty pasują do większości stóp zaraz po wyjęciu z pudełka. Buty te są luźniejsze również w obszarach śródstopia i pięty.

Buty szerokie – dedykowane dla narciarzy o szerokich i obszernych stopach , mierzone w strefie przodostopia mają ok 102-106 mm szerokości.

Na podstawie szerokości buta którego nosisz na co dzień możesz określić szerokość buta narciarskiego. Szerokość „A” lub „B” odpowiada zwykle butom wąskim , „C” i „D” to buty najczęściej buty o szerokości około 100mm, czyli będą odpowiadały Standardowym Butom narciarskim. Narciarze którzy noszą rozmiar „E” albo szerszy powinni szukać butów o szerokości 102 mm lub szerszych. System miar skorupy butów narciarskich nie ma określonego standardu i mogą one różnić się pomiędzy producentami, mimo tego kierując się powyższymi wskazówkami powinniśmy wybrać buty o odpowiedniej szerokości.

Ważne: Tradycyjnie, twardsze buty były dostępne tylko w węższych rozmiarach, profesjonalni narciarze którzy mieli szersze stopy zmuszeni byli znosić ból wynikający z ucisku lub dopasować szerokość swoich butów przy współpracy ze specjalistami. Początkujący narciarze którzy potrzebowali butów miękkich zmuszeni byli kupować buty o szerokim „komfortowym” rozmiarze nawet w przypadku jak mieli średnie lub wąskie stopy. Tendencja ta się zmienia jednak eksperci z bardzo szerokimi stopami i początkujący narciarze z bardzo wąskimi mogą dalej mieć problemy ze znalezieniem odpowiedniego rozmiaru dla siebie.

Nieregularności w kształcie stopy takie jak guzy, wystające kości, dłuższe palce które nie odpowiadają „standardom” swoim rozmiarem lub lokalizacją, mogą sprawić pewne problemy w doborze butów.
Specjaliści od dopasowywania butów mogą dopasować kształt skorupy do twojego kształtu stopy. Wśród niektórych producentów takich jak Atomic czy Salomon występuje możliwość wygrzania pianki dopasowując ją dokładnie do własnej stopy. Odwiedź Sklep Sportpoint (Katowice) i zapytaj o możliwości dopasowania butów narciarskich.

Producenci butów narciarskich produkują więcej niż jeden model w każdej szerokości, więc jeżeli znajdziesz but który pasuje na ciebie rozmiarem, jednak nie jest on odpowiedniej twardości sprawdź czy jest dostępny w twardszej lub bardziej miękkiej wersji.

Objętość i Podbicie stopy

 

Objętość często idzie w parze z szerokością przodostopia. Buty z wąską przednią częścią zwykle są wąskie również w obszarach śródstopia i pięty. Producenci butów narciarskich niestety nie podają objętości buta w postaci liczby . Najlepszym sposobem na sprawdzenie czy but będzie pasował do twojej stopy jest przymierzenie go.

Wysokość podbicia jest kolejnym kluczowym punktem w dobrym dopasowaniu butów narciarskich. Każdy z producentów radzi sobie z tym problemem inaczej. Twoja stopa jest bardzo czuła na nacisk na podbicie , więc przymierzając parę butów powinniśmy nosić je na sobie około 10-15 minut żeby się przekonać czy ten problem będzie występował. Modelowanie kształtu skorupy w tych obszarach jest szczególnie trudne i może okazać się niemożliwe. Dlatego warto poświęcić 15 minut na przetestowanie naszych butów narciarskich przed ich zakupem.


Flex (twardość)

Flex w butach narciarskich odnosi się do tego jak trudno wygiąć but do przodu. Twardości butów są bardzo zróżnicowane od bardzo miękkich dedykowanych początkującym do bardzo twardych przeznaczonych dla ekspertów. Standardowy „flex index” albo „indeks twardości” zaczyna się od 50 (buty bardzo miękkie) do 130 (buty bardzo twarde). Zazwyczaj liczbę mówiącą o twardości buta znajdziemy z tyłu mankietu wystającego z buta. Metoda ustalania wskaźnika twardości buta nie jest ustandaryzowana i jeden but o twardości 100 może się różnić od buta innego producenta o twardości 100. Zalecamy używanie numeru flex jako informacji wyjściowej i zweryfikowanie jej wraz z opisem buta na stronie producenta. Skale podawane przez producentów mogą się znacznie różnić dlatego generalnie określamy twardości jako : Miękkie, Średnie, Twarde i Bardzo Twarde . Eksperci i zawodnicy najczęściej wybierają buty z flexem 130 lub wyższym.


Flex Buty Narciarskie

Buty dla początkujących mieszczą się w przedziale 65 – 80 flex, Buty dla Średnio zaawansowanych wybieramy z tych pomiędzy 90 – 100 flex, Buty dla zaawansowanych narciarzy i ekspertów mieszczą się w indeksie flex pomiędzy 110 a 130. Najtwardsze buty typu race osiągają twardości takie jak 140 czy 150 i są stanowczo za twarde na potrzeby większości narciarzy. Należy pamiętać o tym że sposób podawania flexu wśród producentów nie jest ustandaryzowany i należy traktować go jako wskazówkę przy wyborze butów narciarskich. Jeżeli znajdziesz but który Cię interesuje porównaj go z innymi butami tej samej marki o różnej twardości.


Teren, prędkość i rodzaj śniegu pełnią ważną rolę w wyborze twardości butów narciarskich. Najlepsi narciarze Freeride i Big Mountain często wybierają bardziej miękkie modele niż narciarze World Cup .
Najbardziej miękkie modele dla profesjonalistów dedykowane są dla narciarzy freestyle.
Zmieniające się warunki śniegowe i bardzo stromy teren wymagają nieco luzu w obszarze mankietu gdzie przy twardych przygotowanym terenie i technice wymagającej większego nacisku wybieramy twardsze buty. Należy pamiętać również że wysportowany początkujący narciarz może sobie poradzić w średnim lub twardym bucie a niektórzy eksperci wybierają buty z średniego zakresu twardości.


Podczas wybierania twardości buta narciarskiego warto również wziąć pod uwagę twój wzrost i wagę. Niższa i lżejsza osoba nie wygnie buta z dużą siłą więc twarde buty mogą się okazać nieodpowiednie . Większy narciarz może wymagać twardszych butów niż typowy początkujący narciarz. Weź to pod uwagę jeżeli jesteś większy lub mniejszy niż większość narciarzy.


Tabela Flex Damska


Ponieważ kobiety mają mniejszą masę cała a ich wysokość i wielkość stóp jest mniejsza niż u mężczyzn, damski index flex jest niższy. Dla początkującej narciarki buty będą oscylować wokół 50 – 60 flex, Średnio zaawansowane i zaawansowane narciarki powinny szukać butów z zakresu 65 – 80 flex . Zaawansowane narciarki I Ekspertki wybierają buty o flexie pomiędzy 85 – 110. Podobnie jak w przypadku męskich butów, narciarki które chcą kupić buty twardsze niż 110 prawdopodobnie będą musiały złożyć specjalne zamówienie i modele te będą bardzo wąskie.


Kształt mankietu

Kolejnym ważnym punktem w odpowiednim dopasowaniu butów narciarskich jest zgranie mankietu z kształtem i rozmiarem naszej łydki. Kształt i wysokość zarówno skorupy i wkładki jest bardzo ważnym aspektem przy wyborze butów szczególnie w przypadku kobiet (których łydki są niższe i proporcjonalnie większe niż u mężczyzn. Jeżeli buty po zapięciu górnych klamer okażą się ciasne należy sprawdzić czy but nie pozwala na dodatkową regulację klamer za pomocą śrubokręta lub klucza imbusowego.


Większość producentów oferuje kobietom specjalne buty które są zaprojektowane tak żeby pasowały do większych i niższych łydek. Wiele modeli butów damskich oferuje dodatkowo regulowany mankiet który daje Ci więcej możliwości dopasowania.


Pochylenie do przodu i kąt rampowy.

Buty do narciarstwa alpejskiego mają stałe pochylenie w zakresie pomiędzy 12 stopni a 18 stopni od pionu . Większość nowych butów narciarskich poszło w stronę bardziej pionowej postawy, jednak kont nachylenia jest bardzo indywidualny i większość producentów oferuje regulacje nachylenia. Buty Ski tourowe często mają dwa kąty nachylenia w do wyboru: kąt rampowy i kąt podstawy buta (mieszony od wewnętrznej podstawy buta) kąty te są zazwyczaj ustawione na stałe jednak mogą być dopasowane przez specjalistów lub poprzez instalację podkładek pod wiązaniami.


Właściwości

Buty narciarskie posiadają wiele różnych właściwości  żeby zwiększyć wydajność, komfort lub łatwość w użyciu. Wiele z nich dotyczy dopasowywania butów ale mogą się różnić w zależności od modelu.


But wewnętrzny

But wewnętrzny to wyciągana część buta wewnętrznego która ochrania i izoluje stopę przed sztywna i twardą powłoką zewnętrzną. Wszystkie buty wewnętrzne ulegają kompresji i dopasowują się do stopy narciarza po kilkukrotnym użyciu. But który na początku wydaje się być ciasny może okazać się bardziej komfortowy po kilku dniach jeżdżenia na nartach. Niektórzy producenci oferują but wewnętrzny w postaci w pełni konfigurowalnej termo pianki która może zostać wygrzana w piecu konwekcyjnym i uformowana specjalnie do stopy narciarza . Taki proces dopasowania oferuje wiele specjalistycznych sklepów sportowych takich jak Sportpoint.


 

Skorupy formowane pod wpływem ciepła.

Salomon (Custom Shell) i Atomic (Memory Fit) to niektóre z marek oferujących skorupy które mogą być wygrzewane w piecu konwekcyjnym i specjalnie formowane do twojej stopy. Ten proces działa bardzo dobrze w przypadku lekko przyciasnych butów . Proces wygrzewania butów powinien być wykonywany przez specjalistów w profesjonalnych sklepach narciarskich.


Power Strap – Pasek z rzepem znajdujący się na górze mankietu. Po zapięciu, Power Strap zwiększa transmisje energii i kontrolę. Zachowuje się jak dodatkowa klamra z bardzo dużym zakresem regulacji.


Klamry z mikro regulacją – bardzo ważna cecha w procesie dopasowywania butów narciarskich. Mikro regulacja skraca lub wydłuża długość klamry pozwalając dokładnie ustawić but pomiędzy dwoma zapięciami. Obracając klamrę zgodnie ze wskazówkami zegara skracamy klamrę a obracając w lewo luzujemy.


 

Ruchome drabiki – Większość butów narciarskich dla dorosłych posiada ruchome drabinki służące do zapięcia klamer. Zwykle można je przesunąć przy pomocy klucza imbusowego, w niektórych przypadkach może być wymagane wywiercenie dodatkowej dziury w skorupie żeby przesunąć drabinkę.


 

Wyrównanie mankietu – Wiele butów oferuje narciarzowi możliwość do regulacji kąta mankietu buta żeby dopasować go do kąta nogi. Ta regulacja może się okazać bardzo ważna jeżeli twoja naturalnie ułożona noga napiera mocno na jedną z krawędzi buta. Kąt mankietu ustawia się zazwyczaj za pomocą klucza imbusowego regulując nity po bokach buta.


 

Tylny spojler – To wymienny klin który umieszczany jest pomiędzy butem wewnętrznym a skorupą, dokładnie za łydką. Posiada on dwie funkcje: zwiększa kąt nachylenia do przodu o kilka stopni i wypełnia przerwę pomiędzy twoją nogą a skorupą buta. To istotna informacja dla tych którzy preferują bardziej pochyloną jazdę lub narciarzy o bardzo chudych nogach. Spoilery mogą być mocowane do mankietu buta za pomocą śrubek lub po prostu przyczepiamy do buta wewnętrznego za pomocą rzepów.


 

Wkładki – Wkładki znajdują się pomiędzy butem wewnętrznym a skorupą buta narciarskiego. Jest to platforma na której spoczywa stopa narciarza. Większość dostępnych na rynku wkładek oferuje niewielkie wsparcie kształtu stopy. Niektóre wkładki są wstępnie formowane i docinane do odpowiedniej długości a inne są całkowicie kształtowane do twojej stopu. Dobre wkładki mogą zniwelować wiele problemów związanych z dopasowaniem.


Podeszwy Trakcyjne – Gumowe podkładki pod podeszwą skorupy buta narciarskiego pomagając w chodzeniu i wspinaniu się po chodniku, skałach czy też lodzie. Wiele z modeli Alpine touring posiada zakrzywioną podeszwę na przedzie buta dla bardziej naturalnego chodzenia. Buty typu Freeride z przyczepną podeszwą oferują dodatkowe tarcie dla zwiększenia bezpieczeństwa podczas wspinania się po skałach.


Jak kupować buty w Internecie ?

Teraz gdy już wiesz jakich butów potrzebujesz, możesz rozpocząć swoje poszukiwania. Warto potraktować ten zakup poważnie i nie sugerować się wyłącznie kolorem lub ceną.


Nikt nie wie jak twoja stopa czuje się w bucie lepiej od ciebie. Jeżeli znalazłeś but odpowiadający twoim preferencją narciarskim, twardością i rozmiarem, spróbuj ponosić go w domu przez kilka godzin zanim wybierzesz się na stok. Załóż but, zapnij klamry w taki sam sposób jakbyś chciał w nich jeździć, a następnie stój lub poruszaj się w nich oglądając film lub mecz. Będziesz musiał mieć je na nogach przez dłuższy czas jeżeli chcesz w nim jeździć prawda ? Jeżeli po dwóch godzinach lub więcej but będzie nadal wygodny można ruszać na stok. Jeżeli występuje jakikolwiek ucisk lub niedogodności skontaktuj się ze specjalistami ze sklepu Sportpoint (Śląsk) którzy pomogą Ci dopasować buty do twojej stopy.